ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ತಾಯಿಯ ಹೋರಾಟನೇಪಾಳ ಮೂಲದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರ ಜೊತೆ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬರಿಗೆ 2017 ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೆ.ಸಿ. ಜನರಲ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮಗು ಜನಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಮಗುವಿನ ಜನನದ ನಂತರ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನಿಂದ ದೂರ ಸರಿದಿದ್ದರು. ಮಗುವಿನ ಪಾಲನೆ ಅಥವಾ ಆರ್ಥಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಅವರು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಮಗುವಿನ ಜನನ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರದಲ್ಲಿ ತನ್ನನ್ನು ತೊರೆದು ಹೋದ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಗಾತಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಸರನ್ನು (Surname) Friends ಮಹಿಳೆ ಬಿಬಿಎಂಪಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಈ ಮನವಿಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದರು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಮಹಿಳೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು.
ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಗಳುನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರಜ್ ಗೋವಿಂದರಾಜ್ ಅವರಿದ್ದ ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠವು ಈ ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ:1. ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆ: ಮಕ್ಕಳು ಕೇವಲ ತಂದೆಯ ಉಪನಾಮವನ್ನೇ ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯವೇ ಹೊರತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆದೇಶವಲ್ಲ. ತಾಯಿ ಏಕೈಕ ಆರೈಕೆದಾರರಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ, ತಾಯಿಯ ವಂಶಾವಳಿಯನ್ನು ಮಗುವಿನ ಗುರುತಾಗಿ ಬಳಸಲು ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ. ಇದು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.2. ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರತ್ವದ ಹಕ್ಕು: ಜನ್ಮ ನೀಡಿದ ತಂದೆಯ ಹೆಸರು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ, ಆ ಮಗುವಿಗೆ ತನ್ನ ಜೈವಿಕ ತಂದೆಯಿಂದ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕು, ಅನುವಂಶಿಕತೆ ಅಥವಾ ಜೀವನೋಪಾಯದ ಹಕ್ಕುಗಳು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿ ಮಗುವಿನ ಎಲ್ಲಾ ಹಕ್ಕುಗಳು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ.3. ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ‘ಹೆಸರು ಬದಲಾಯಿಸಲು ನಮಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ನೋಂದಣಿ ಇಲಾಖೆಯ ವಾದವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದೆ.
1969 ರ ಜನನ ಮತ್ತು ಮರಣ ನೋಂದಣಿ ಕಾಯಿದೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕೇವಲ ಕಾಗುಣಿತ ದೋಷ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ವಿಷಯ ವಸ್ತುವಿನ (Substance) ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವೂ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ಗೆ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ.ತೀರ್ಪಿನ ಸಾರಾಂಶಈ ತೀರ್ಪು ಒಂಟಿ ಪೋಷಕರಿಗೆ (Single Parents) ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಮೋಸ ಹೋದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸಮಾಧಾನ ತಂದಿದೆ.
ಮಗುವಿನ ಘನತೆ ಮತ್ತು ತಾಯಿಯ ಹಕ್ಕನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿರುವ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ಲಿಂಗ ತಾರತಮ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.ಮಾಹಿತಿ ಕೋಷ್ಟಕ ವಿಷಯ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಕಾನೂನು ಹಕ್ಕುಗಳು ತಂದೆಯ ಹೆಸರು ಅಳಿಸಿದರೂ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಉಪನಾಮ (Surname) ತಾಯಿಯ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಸರನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಪೂರ್ಣ ಅವಕಾಶವಿದೆ.ಅಧಿಕಾರ ಜನನ ಮತ್ತು ಮರಣ ನೋಂದಣಿ ಇಲಾಖೆ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಡಬೇಕು.ತಂದೆಯ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಾಯಿಯ ಹೆಸರು ಸೇರಿಸುವುದರಿಂದ ತಂದೆಯ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಮುಖ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಮನಿಸಿ:
ಮಗುವಿನ ಉಪನಾಮ ಬದಲಾಯಿಸುವುದರಿಂದ ಜೈವಿಕ ತಂದೆಯಿಂದ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕು ಅಥವಾ ಇತರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ರದ್ದಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದೆ.
ನಮ್ಮ ಸಲಹೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜನನ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರದಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು ಹೋದಾಗ ಬಿಬಿಎಂಪಿ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಪುರಸಭೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು “ನಮಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಸತಾಯಿಸಬಹುದು. ಅಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೀವು ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರತಿಯನ್ನು (Reference) ತೋರಿಸಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.
ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಮುನ್ನ ಮಗುವಿನ ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್ ಅಥವಾ ಶಾಲಾ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಹೇಗಿರಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಫಾರ್ಮ್ ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQs)ಪ್ರಶ್ನೆ
1: ತಂದೆಯ ಹೆಸರು ತೆಗೆದರೆ ಮಗುವಿಗೆ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ ಸಿಗುತ್ತದೆಯೇ?ಉತ್ತರ: ಹೌದು, ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಜನನ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿನ ಬದಲಾವಣೆ ಮಗುವಿನ ಜೈವಿಕ ಸಂಬಂಧ ಅಥವಾ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ತಾಯಿಯ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಸರನ್ನು ಮಗುವಿಗೆ ಇಡಬಹುದೇ?ಉತ್ತರ: ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಇಡಬಹುದು. ತಾಯಿ ಏಕೈಕ ಪೋಷಕರಾಗಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ಪೋಷಕತ್ವದ ಗುರುತಿಗಾಗಿ ತಾಯಿಯ ವಂಶಾವಳಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸಲು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿದೆ.